Andrew James 8 Gorffennaf
Dyddiad cyhoeddi: 17 Gorffennaf
Mae Pwyllgor Priodoldeb i Ymarfer Cyngor y Gweithlu Addysg (CGA), a oedd yn eistedd o bell ar 7 ac 8 Gorffennaf 2026, wedi canfod bod honiad o ‘drosedd berthnasol’ ac ‘ymddygiad proffesiynol annerbyniol’ wedi’i brofi yn erbyn y gweithiwr cymorth dysgu mewn ysgol, Mr Andrew James.
Canfu’r Pwyllgor Priodoldeb i Ymarfer fod yr honiadau canlynol wedi’u profi, sef, tra oedd yn cael ei gyflogi yn Ysgol Gynradd Caerau (‘yr Ysgol’), bod Mr James:
- ar 4 Mawrth 2025, wedi cael ei euogfarnu o ymosodiad rhywiol ar fenyw, yn groes i adran 3 Deddf Troseddau Rhywiol 2003. O ganlyniad i’r drosedd hon, ar 25 Mawrth 2025, fe’i dedfrydwyd i Orchymyn Cymunedol gyda Gofyniad ar gyfer Gweithgarwch Adsefydlu, ac roedd yn ofynnol iddo gofrestru gyda’r heddlu yn unol â Deddf Troseddau Rhywiol 2003 am bum mlynedd
- heb roi gwybod i’r Ysgol am y canlynol er bod rhaid iddo wneud hynny yn ôl telerau ei gyflogaeth, a pholisïau ei gyflogwr, sef:
- ar 19 Rhagfyr 2024, ei fod wedi cael ei gyhuddo gan yr Heddlu o’r drosedd y cyfeirir ati ym mharagraff 1
- ar 4 Mawrth 2025, ei fod wedi cael ei euogfarnu o’r drosedd y cyfeirir ati ym mharagraff 1.
- heb roi gwybod i Gyngor y Gweithlu Addysg ei fod, ar 4 Mawrth 2025, wedi cael ei euogfarnu o’r drosedd y cyfeirir ati ym mharagraff 1
Ar ôl gwneud y canfyddiadau hyn mewn perthynas â honiadau 2 a 3, penderfynodd y Pwyllgor hefyd fod ymddygiad Mr James yn anonest ac yn dangos diffyg unplygrwydd.
Gosododd y Pwyllgor Priodoldeb i Ymarfer Orchymyn Gwahardd, gan ddileu Mr James o’r Gofrestr Ymarferwyr Addysg yn y categori gweithiwr cymorth dysgu mewn ysgol am gyfnod amhenodol Penderfynodd hefyd na chaiff Mr James wneud cais i gael ei adfer i’r Gofrestr Ymarferwyr Addysg cyn i gyfnod o 3 blynedd a 9 mis fynd heibio. Os na fydd Mr James yn gwneud cais llwyddiannus am gymhwysedd i gael ei adfer i’r Gofrestr ar ôl 8 Ebrill 2030, bydd yn aros wedi’i wahardd am gyfnod amhenodol.
Mae gan Mr James hawl i apelio i’r Uchel Lys o fewn 28 niwrnod.



